Kamulaştırma Hukuku

Kamulaştırma, idarenin kamu yararı gerekçesiyle özel mülkiyetteki bir taşınmaza el koymasıdır. Anayasa bu yetkiyi tanır; ancak gerçek karşılığın peşin ödenmesi şartına bağlar.

Uygulamada uyuşmazlık iki noktada doğar: ödenen bedelin taşınmazın gerçek değerini karşılamaması ve idarenin usulüne uygun bir kamulaştırma yapmaksızın taşınmaza el koyması.

Çukurova bölgesinde tarım arazisi yoğunluğu ile altyapı ve imar projelerinin sayısı, bu uyuşmazlıkları bölgede sık görülen dosya türlerinden biri haline getirmektedir.

Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil

İdare tarafından açılan bedel tespiti ve tescil davalarında malikin temsili. Bilirkişi raporlarının denetimi, değerleme yönteminin doğruluğunun incelenmesi, rapora itiraz.

Tarım arazilerinde gelir yöntemiyle yapılan hesaplamada kullanılan verim ve ürün fiyatı değerleri, bedeli doğrudan etkiler.

Kamulaştırmasız el atma

İdarenin kamulaştırma işlemi yapmaksızın veya bedelini ödemeksizin taşınmaza el koyması hâlinde açılan davalar. Uygulamada iki görünümü vardır:

Fiili el atma — taşınmaza maddi olarak müdahale edilmesi; üzerinden yol geçirilmesi, bir tesise dahil edilmesi veya kamu hizmetine fiilen tahsis edilmesi.

Hukuki el atma — fiziksel müdahale olmaksızın, taşınmazın imar planında kamu hizmetine ayrılması ve planın uzun süre uygulanmaması nedeniyle malikin tasarruf yetkisinin ortadan kalkması.

Bu ayrım görevli yargı yolunu, başvuru süresini ve bedelin hesaplanma yöntemini belirlediği için dosyanın başında doğru yapılmalıdır.

Acele kamulaştırma

Acele kamulaştırma kararlarına karşı başvuru yolları ve bu usulde bedel tespitinin takibi.

Ecrimisil

Taşınmazın idare tarafından haksız kullanımı nedeniyle talep edilebilecek kullanım bedeli ve bedel davasıyla ilişkisi.